SERKAN ARMAN

Türkiye’nin entegre enerji devi Aydem, CEO Serdar Marangoz liderliğinde 2030’a kadar 3 milyar dolarlık bir yatırım planlıyor…

Aydem Enerji, üretimden dağıtıma kadar enerjinin her noktasına temas ediyor. Bünyesindeki 27 santral ve 2 bin 165 MW kurulu güçle Türkiye’nin en büyük 10 üreticisi arasında yer alan grup, operasyonel gücünün yaklaşık yüzde 80’ini dağıtım iş kolundan alıyor. Aydın, Denizli, Muğla, İzmir ve Manisa illerinde 6.4 milyon müşteriye ulaşan şebeke ağı, ülke genelindeki pazarın yüzde 12.3’ünü kapsıyor.

Aydem Enerji CEO’su Serdar Marangoz, şebeke yatırımlarından depolamalı santrallere ve Balkanlardaki büyüme hedeflerine uzanan yeni yol haritasının detaylarını anlattı.

Aydem Enerji Türkiye’nin en köklü ve büyük entegre enerji gruplarından. Üretimden dağıtıma ve perakendeye uzanan ekosisteminizi ve operasyonel gücünüzü bizim için kısaca özetleyebilir misiniz?

Biz Türkiye’nin ilk dikey entegre enerji şirketiyiz. Elektriğin üretimi, dağıtımı ve perakende satışını tek çatı altında gerçekleştiren bir yapımız var. Grup şirketlerimizle birlikte yarısından fazlası yenilenebilir kaynaklardan olmak üzere toplam 27 santralimizle 2 bin 165 MW kurulu güce sahibiz. Santrallerimizin 20’si hidroelektrik, 3’ü rüzgar, 1’i jeotermal, 1’i hibrit güneş enerjisi ve 2’si de yerli kömür santrali. Türkiye’nin toplam kurulu güç listesi içinde ilk 10 arasında yer alıyoruz.

Çalışmalarımızın odağında elektrik dağıtım şebekesi yatırımları ve yenilenebilir enerji bulunuyor. Elektrik dağıtım şirketlerimiz Gdz Elektrik Dağıtım ve Adm Elektrik Dağıtım aracılığıyla Aydın, Denizli, Muğla, İzmir ve Manisa illerinde toplam 6.4 milyon müşteriye hizmet veriyoruz. Bu iki şirketimizin toplam büyüklüğü elektrik dağıtım sektörünün yüzde 12.3’üne denk geliyor. Perakende tarafında ise Aydem Perakende ve Gediz Perakende ile ülke genelinde tüketicilere elektrik tedarik ediyoruz.

Üretimde ise portföyünün tamamı yüzde 100 yenilenebilir enerji santrallerinden oluşan Türkiye’nin en büyük şirketi Aydem Yenilenebilir Enerji bünyemizde yer alıyor. Aynı zamanda yerli kömür kullanımıyla enerji üreten ÇATES ve Yatağan termik santrallerimiz de faaliyetlerini sürdürüyor.

Yıl sonu itibarıyla ciromuz 3.5 milyar dolar, FAVÖK rakamımız ise 1.2 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Aydem Enerji olarak toplam büyüklüğümüz içerisinde dağıtım şirketlerimizin payı yaklaşık yüzde 80. 2021–2025 tarife döneminde dağıtım alanına 1.5 milyar doların üzerinde yatırım gerçekleştirmiştik. 2026 yılı ile birlikte elektrik dağıtım tarafında 5 yıllık yeni tarife dönemi başladı. Burada EPDK tarafından onaylanan bütçelere göre yıllık yatırım bütçemiz reel olarak yüzde 40 mertebesinde yükseldi. Önümüzdeki 5 yılda Aydın, Denizli, Muğla, Manisa ve İzmir şehirlerine 2 milyar doların üzerinde elektrik dağıtım şebekesi yatırımı gerçekleştirme kararı aldık.

Bu 5 şehirdeki iyileştirme faaliyetleri için de 5 yılda yaklaşık 500 milyon dolar bütçe ayırdık. Yenilenebilir alanda da önümüzdeki 3 yılda en az yüzde 70 büyüme hedefliyoruz. Grup olarak ise 2030 yılına kadar yaklaşık 3 milyar dolar seviyesinde bir yatırım planımız bulunuyor.

Depolama ve hibrit sistem

Aydem’in 2026 ve sonrası için depolamalı enerji ve hibrit projelerindeki yol haritası ve hazırlıkları nedir?

Enerjinin daha verimli kullanımı depolama ile mümkün. Aydem Enerji olarak biz de bu ihtiyaçtan hareketle depolama teknolojileri alanındaki çalışmalarımıza hız veriyoruz. Yağmur az olduğunda GES’lerden, güneş az olduğunda HES’lerden enerji üretilebilecek, barajların üzerine kurulacak panellerin de olduğu santral yatırımlarına odaklanıyoruz.

Özellikle Şanlıurfa’da yeni güneş enerjisi (GES) ve Kırklareli’de rüzgar enerjisi (RES) yatırımlarınız olduğunu biliyoruz. Bu bölgelerdeki projelerin kapsamı nedir?

Proje havuzumuzdaki en öncelikli işimiz, Şanlıurfa’da yer alan ve toplamda 600 MW mekanik güce ve 450 MWh depolama kapasitesine sahip 2 adet depolamalı güneş enerjisi projemiz.

Diğer projelerimiz ise Kırklareli Kızılağaç’taki 100 MW gücünde, 115 MWh depolama kapasitesine sahip depolamalı rüzgar enerjisi projesi (D-RES), Yalova rüzgar santralimizde yapacağımız 30 MW gücünde dönüşüm ve kapasite artış projesi, yine Uşak rüzgar santralimizde yapacağımız 45 MW gücündeki mekanik kapasite artış projesi ve Adıgüzel başta olmak üzere mevcut santrallerimizin yanına kuracağımız yaklaşık 97 MW gücündeki hibrit GES projeleri.

Radarda Doğu Avrupa ve Balkanlar gözüktü

Aydem, finansal sürdürülebilirlik tarafında özellikle ‘Yeşil Tahvil’ ihracıyla biliniyor. Son dönemdeki roadshow’larınız nasıl geçiyor? Yabancı yatırımcının şu an Türk enerji sektörüne ve Aydem’e bakışını nasıl yorumlarsınız?

Aydem Yenilenebilir Enerji şirketimizin 2021 yılında Borsa İstanbul’da halka arzı sonrasında gerçekleştirdiğimiz 750 milyon dolar tutarındaki yeşil tahvil ihracı, sadece Türkiye’de değil CEEMEA bölgesindeki enerji şirketleri arasında da bugüne kadar gerçekleşen en büyük yeşil tahvil niteliğindeydi. Bu işlemle kısa vadeli proje finansman kredilerimizi uzun vadeli, sabit faizli ve döviz bazlı uluslararası sermaye piyasası borcuna dönüştürdük. 2025 yılında ise anapara geri ödemeleri sonrasında kalan 550 milyon dolar tutarındaki bakiye için yüzde 9.875 kupon oranına sahip yeni bir yeşil tahvil refinansmanı gerçekleştirdik.

Dağıtım tarafında da uluslararası yabancılara aslında kendi sektörümüzü tanıtarak ülkemiz için önemli bir kapıyı araladığımızı düşünüyoruz. 2024 yılında Gdz Elektrik Dağıtım şirketimiz ile 500 milyon dolarlık Eurobond ihracı gerçekleştirmiştik. Ocak ayı sonunda da Adm Elektrik Dağıtım şirketimiz için uluslararası piyasalarda önemli bir işlemi hayata geçirdik ve 500 milyon dolar tutarında Eurobond ihracı yaptık. 5 yıl vadeli ve yüzde 9.5 kupon oranına sahip tahvilin ihracında, hisse senedinde birinci derecede sorumlu finans kuruluşları Morgan Stanley ve Citigroup oldu. Yaklaşık 100 uluslararası yatırımcıdan 1.2 milyar dolar talep topladık, uzun vadeli yatırımcıların oranı ise yüzde 65 oldu. İhraç büyüklüğünün yaklaşık 2.4 katına ulaşan bir talep topladık. Küresel yatırımcılardan gelen yüksek ve nitelikli talep, dağıtım iş kolumuzun finansal gücüne ve uzun vadeli yatırım yaklaşımımıza duyulan güvenin önemli bir göstergesi oldu.

Türkiye’de çok güçlü bir yenilenebilir portföyünüz var. Bu birikimi yurt dışına taşıma planınız masada mı? Radarınızda yatırım için incelediğiniz spesifik ülkeler veya bölgeler var mı?

2030 yılında sınır ötesinde yatırım yapan ve yapmaya devam eden bir grup haline gelmeyi hedefliyoruz. Doğu Avrupa ve Balkanlar radarımızda yer alıyor. Özellikle Romanya ve Ukrayna’da ilgilendiğimiz yenilenebilir enerji projeleri var. Yurt dışındaki hedefimiz öncelikli olarak yenilenebilir enerji alanında projeler geliştirmek, sonrasında dağıtım alanındaki tecrübemizi de yurt dışında verimli kullanabileceğimiz alanlara aktarmak.

Sabır ve değer odaklı liderlik

İş dünyasında kalıcı başarı hedefleyen kariyerinin başındaki profesyonellere tavsiyeleriniz neler?

Kariyerinin başında olan gençler, erken ve iyi maddi kazanca odaklanabiliyor. İlk işini seçecek gençlere önerim kısa vadeli maddi sonuçlar yerine çok farklı alanlara temas edebilecekleri ve işin bütününü kavrayabilecekleri pozisyonlara yönelmeleri ve sabretmeleri. Ayrıca teknolojinin baş döndürücü hızıyla değişen dünyada gençlere önerim bilgiyi uygulayan işlerden çok doğru soru sordukça değer üretebildikleri alanlara yönelmeleri. Ancak hangi alanda çalışılırsa çalışılsın en önemli sonuçlardan biri de bu ülkeye, dünyaya ve topluma ne kattım sorusuna gönül rahatlığıyla cevap verebilmektir.

Almanya’dan Denizli’ye uzanan başarı hikâyesi

Almanya’da bir mühendis olarak başladığım kariyer yolculuğuma yaklaşık 18 yıldır Aydem’de devam ediyorum. Almanya’dan Denizli’ye dönüşümün arkasındaki temel motivasyon, rutin döngülerin olduğu hantal bir sistemden çıkıp kendi ülkemdeki değişim ve gelişimin bir parçası olma arzusuydu. Sektörün en büyük dönüşümlerinin yaşandığı, özelleştirmelerin başladığı yıllar da bu döneme tekabül ediyor. O gün mühendis olarak girdiğim kapıdan 18 yıl içerisinde sektörün ve grubumuzun farklı alanlarını deneyimleyerek bugüne ulaştım.

Aydem Enerji büyük bir şirket ve bir okul aynı zamanda. Dağıtım grubu, perakende grubu, holding ve yenilenebilir şirketlerimizde hem işin tüm kritik alanlarını deneyimleme hem de kendi deneyimimi aktarma fırsatı buldum. O günden bu yana hayata geçirdiğimiz ilklerle, yatırımlarla Türkiye’nin enerji sektöründeki en büyük oyuncularından biri olduk. Şimdi de dünyadaki devlerden biri haline gelmek hedefiyle ilk günkü heyecanla yoluma devam ediyorum.

CEO’muz İdris Küpeli, Davos’ta Bloomberg HT’nin “Dünya Ekonomik Forumu” yayınına konuk oldu.

Aydem Enerji’de hayat

Aydem Enerji’de
hayat